"Biết gồng là bản năng, biết thả lỏng mới là bản lĩnh."
Khi bước vào lớp Karate, 99% người mới tập (đặc biệt là nam giới) đều mắc một lỗi giống nhau: Gồng. Chúng ta thường lầm tưởng rằng "Mạnh" đồng nghĩa với "Cứng". Chúng ta siết chặt nắm đấm, gồng cứng cơ vai, nín thở để cố tạo ra sức mạnh.
Tuy nhiên, hãy hình dung hệ thống mạch máu và kinh lạc trong cơ thể bạn giống như một hệ thống ống nước mềm tưới tiêu cho khu vườn.
Khi thả lỏng (Buông thư)
Khi gồng cứng
Đối với người trên 45 tuổi, mạch máu đã bắt đầu kém đàn hồi. Việc tập luyện mà gồng cứng liên tục sẽ khiến huyết áp tăng vọt. Bạn cảm thấy "tập xong mệt phờ" và nghĩ đó là hiệu quả, nhưng thực chất đó là sự kiệt quệ do năng lượng bị tiêu hao vô ích để duy trì sự co cứng cơ bắp.
Trong võ thuật, một cánh tay cứng đơ như khúc gỗ không thể di chuyển nhanh bằng một cánh tay mềm dẻo như ngọn roi.
Nhiều học viên hiểu lầm "thả lỏng" nghĩa là "xụi lơ", mềm nhũn như cọng bún, đứng không vững. Đó là trạng thái thụ động, thiếu sức sống. Karate hướng tới "Thả lỏng chủ động" (Active Relaxation).
Cơ thể mềm nhũn, cột sống cong vẹo, tinh thần lờ đờ, thiếu sinh khí.
Bên ngoài: Cơ bắp mềm mại, vai chùng xuống, tay chân linh hoạt.
Bên trong: Ý thức cực kỳ sắc bén, cột sống vẫn thẳng, cấu trúc khung xương vững chãi.
Hãy tưởng tượng cơ thể bạn như một chiếc lốp xe bơm căng hơi. Nó có độ đàn hồi rất lớn, ấn vào thấy mềm nhưng lại bật ra rất mạnh. Đó là trạng thái sẵn sàng phản xạ nhưng không tiêu tốn năng lượng.
Bí quyết: "Ý dẫn, Cơ tòng". Để làm được điều này, chúng ta phải dùng "Ý" để điều khiển cơ thể. Khi đưa tay lên, đừng nghĩ "Dùng cơ vai nhấc tay", hãy nghĩ "Hơi thở bơm đầy lồng ngực và làm tay tự nổi lên". Khi bỏ được thói quen gồng vai, rụt cổ, bạn sẽ thấy khí huyết lưu thông xuống tận đầu ngón tay (cảm giác tay ấm lên, hơi tê rần rần). Đó là dấu hiệu Khí đã thông.
Học gồng chỉ mất 1 giây, nhưng học buông thư có thể mất cả đời. Ở tuổi trung niên, "buông thư" còn là thái độ sống. Kỹ thuật số 3: Thở Tỉ lệ 1:2 (Hít ngắn – Thở dài) chính là chìa khóa.
Trong cơ chế sinh học, hơi thở liên kết trực tiếp với nhịp tim:
Nguyên lý cực kỳ đơn giản: Nếu bạn muốn xe chạy chậm lại và dừng hẳn (thư giãn sâu/ngủ), bạn phải đạp phanh lâu gấp đôi đạp ga.
1. Chuẩn bị: Ưu tiên nằm ngửa (để ngủ) hoặc ngồi tựa lưng thoải mái. Tâm thế "buông bỏ", không cố đạt thành tích.
2. Chọn con số: Người mới nên bắt đầu với 3–6 (Hít 3s, Thở 6s) hoặc 4–8.
3. Hít vào (Nhấn Ga): Hít nhẹ bằng mũi, bụng phình nhẹ. Đừng hít quá căng.
4. Thở ra (Rà Phanh): Thở ra bằng mũi thật chậm như đang nhả tơ. Đoạn cuối có thể thóp bụng nhẹ để đẩy hết khí.
Dấu hiệu đúng: Cảm thấy vai chùng xuống, mí mắt nặng trĩu, chân tay ấm lên, buồn ngủ.
Dấu hiệu sai: Phải "hớp" không khí mạnh ở nhịp hít tiếp theo (do thiếu oxy). Hãy giảm số giây xuống nếu gặp tình trạng này.
Công cụ hỗ trợ tập thở & ngủ ngon. Đeo tai nghe để có trải nghiệm tốt nhất.
"Học gồng chỉ mất 1 giây, nhưng học buông thư có thể mất cả đời."